2022 - 2026 Project (RRF) DATAMINING van beroepsrisico’s voor duurzaam werk

Hoofdthema

2022 - 2026 Project (RRF) DATAMINING van beroepsrisico’s voor duurzaam werk

"De afbeelding toont het logo van NextGenerationEU"

Subthema

Dit project werd gefinancierd door de Europese Unie (RRF) in het kader van het Belgisch nationaal Plan voor Herstel en Veerkracht (PHV). Meer info over dit plan hier.

  • The Recovery and Resilience Facility (RRF), Faciliteit voor Herstel en Veerkracht (FHV), is the key instrument at the heart of NextGenerationEU to help the EU emerge stronger and more resilient from the current crisis.
  • De Faciliteit voor Herstel en Veerkracht (FHV) is het belangrijkste instrument in het hart van NextGenerationEU om de EU te helpen sterker en veerkrachtiger uit de huidige crisis te komen.
    • Als onderdeel van een brede respons heeft de Faciliteit voor Herstel en Veerkracht tot doel de economische en sociale impact van de coronapandemie te beperken en de Europese economieën en samenlevingen duurzamer, veerkrachtiger en beter voorbereid te maken op de uitdagingen en kansen van de groene en digitale transities.

Het plan is opgenomen in de 12 projecten van het PHV betreffende de Digitalisering van de Federale Overheidsdiensten: I - 2.05, submaatregel 12, Digitalisering van de FOD Werkgelegenheid (Van Bozar tot Justitie: 12 digitaliseringsprojecten in de kijker - NEXT GEN BELGIUM). Deze submaatregel 12 bestaat uit 2 delen, waaronder het deel dat is gewijd aan het Dataminingproject: om over gegevens te kunnen beschikken om de evolutie van de arbeidsomstandigheden op te volgen. Het is absoluut noodzakelijk om de risico’s op het werk te monitoren, om zo in staat te zijn de groepen (beroepssector, functies, enz.) te identificeren die het zwaarst onder de gevolgen van de COVID-19-crisis hebben geleden.

De uitvoering van het tweede deel van het project (datamining van beroepsrisico’s) vereiste in de eerste plaats de oprichting van een projectwerkgroep binnen de FOD Werkgelegenheid, die bestond uit 3 personen afkomstig uit verschillende disciplines: sociologie, psychologie, statistiek. Deze werkgroep nam contact op met de verantwoordelijken voor de verschillende gegevensbronnen om de gegevens anoniem en in overeenstemming met de AVG (Algemene verordening gegevensbescherming) te verzamelen. Tijdens deze uitwisselingen werd de kwaliteit en de betrouwbaarheid van de gegevens nagegaan, hetgeen uiteindelijk zal leiden tot de geleidelijke verbetering van de gegevens.

Het is nuttig om over kwaliteitsgegevens over arbeidsomstandigheden te beschikken om: te weten welke werknemers aan welke risico’s worden blootgesteld, de omvang van de risico’s te kunnen beoordelen, preventiemaatregelen te kunnen toespitsen op de schadelijkste risico’s, de bewustwording van de risico’s te vergroten, vragen te kunnen beantwoorden, gerichte inspectiecampagnes te kunnen voeren, enz.

Een van de belangrijkste gegevensbronnen is de nationale enquête naar de arbeidsomstandigheden. In 2010, 2015, 2020 en 2024 werkte de FOD Werkgelegenheid samen met Eurofound door een uitbreiding van de Belgische steekproef van de door Eurofound verzamelde gegevens te financieren. Het vergroten van de steekproef liet toe om een meer gedetailleerde analyse uit te voeren van de arbeidsomstandigheden in België. De evolutie van de Belgische gegevens sinds 2010 en het in rekening brengen van de COVID-crisis in de Europese enquête maakten het mogelijk om de impact van deze crisis op de werknemers en hun arbeidsomstandigheden te evalueren.

De FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg speelde hierin een centrale rol, kaderend in haar opdracht als referentie- en expertisecentrum op het gebied van welzijn op het werk In het bijzonder, zijn hierbij twee algemene directies betrokken:

  • haar AD Humanisering van de Arbeid, die als doel heeft: het voorbereiden, bevorderen en uitvoeren van het beleid inzake welzijn op het werk en het bewustmaken van de verschillende actoren in de sociale en economische wereld van de humanisering van de arbeid.
  • haar AD Toezicht op het Welzijn op het Werk, die als doel heeft: het welzijn van de werknemers op het werk permanent te verbeteren en toe te zien op de naleving van het welzijnsbeleid door een adviserende, preventieve en repressieve rol te spelen op het werk.

Timing

2022-2026

Opdrachtgever

Directie van het onderzoek over de verbetering van de arbeidsomstandigheden (DiOVA)

Onderzoeksteam

FOD WASO, AD Humanisering van de Arbeid (DIOVA)

  • Projectmanager: Alain Piette, Europees Ergonoom, PA niveau 1, Ingenieur
  • Fabienne Scandella, Socioloog en PA psychosociale aspecten
  • Milou van Dijk, Psycholoog
  • Jessica Vandeven, Bioloog

Onderzoeksopzet

Doestellingen

De doelstellingen waren als volgt:

  • Alle gegevens uit de verschillende bronnen verzamelen en digitaliseren om ze ter beschikking te stellen van zoveel mogelijk mensen: politieke besluitvormers, sociale partners, deskundigen, …
  • Tweejaarlijks en digitaal verslag uitbrengen over de arbeidsomstandigheden en beroepsrisico’s in België
  • Bijdragen tot een betere kwaliteit van de bij deze verschillende bronnen verzamelde gegevens door ze meer zichtbaarheid te geven.
  • De samenwerking met Eurofound voor het nationale en Europese onderzoek bestendigen.

Resultaten

De oorspronkelijke doelstellingen van het project zijn allemaal bereikt. Voor het eerst in België brengt een website het grootste deel van de gegevens over beroepsrisico’s en arbeidsomstandigheden uit verschillende bronnen samen en stelt deze in digitale vorm ter beschikking.

De website werd voor het eerst gelanceerd in mei 2024 en bijgewerkt in mei 2026.

Dankzij de 7 gegevensbronnen konden meer dan 550 indicatoren over de arbeidsomstandigheden worden verzameld, verdeeld over drie thema’s: Gevaar en blootstelling, Gevolgen en schade, Preventie.

Door deze gegevens te verzamelen en te digitaliseren om ze beschikbaar te stellen aan zoveel mogelijk betrokken partijen (beleidsmakers, sociale partners, deskundigen, bedrijven), maakt de website Gegevens en statistieken over beroepsrisico's voor duurzaam werk het mogelijk om een globaal, gemeenschappelijk en digitaal beeld te schetsen van de arbeidsomstandigheden en beroepsrisico’s in België, met het oog op betere besluitvorming, bewustmaking en preventie.

Uit de talrijke communicatieacties blijkt duidelijk dat deze website voorziet in een behoefte die schrijnend was vanwege het gebrek aan gegevens of gemakkelijke toegang tot gegevens over beroepsrisico’s en arbeidsomstandigheden.

Publicatie(s)

Bijkomende inlichtingen

Indien u meer informatie wenst over dit onderzoek, neem dan contact op met DiOVA, E. Blerotstraat 1 - 1070 Brussel, alain.piette@werk.belgie.be.